Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Ελένη Ε. Νανοπούλου, Με τα μάτια

Ελένη Ε. Νανοπούλου, «Με τα μάτια». Διηγήματα. Γκοβόστης, Αθήνα 2016

Τριάντα τέσσερα ακαριαία διηγήματα, σε πέντε ενότητες («Στο σπίτι», «Δικά μου», «Η γραφή», «Οι άλλοι», «Οι άνθρωποί μου»), συναποτελούν το πρώτο αυτό πεζογραφικό βιβλίο της συγγραφέως (έχει προηγηθεί ένα ποιητικό). Ο δε γενικός τίτλος κυριολεκτεί, αφού, όπως  σημειώνεται, «η ματιά μου είναι το όπλο μου».

Υπάρχουν κομμάτια πολύ πετυχημένα, που αποτυπώνουν πολύ  πρωτότυπη θέαση των πραγμάτων («Με τα μάτια»,  «Εμβοές», «Καλές προθέσεις», «Ενοχή», «Τα τζιτζίκια», Τότε…», «Αν» κι όχι μόνο). Πολύ όμορφες και οι «κρυμμένες»  αναφορές σε Ντίκινσον, Λόρκα, Κίπλινγκ (;) κλπ. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Ελένη Ε. Νανοπούλου, Με τα μάτια»

Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Αριστοτέλης, «Τέχνη ρητορική»

Αριστοτέλης, Τέχνη ρητορική. Μετάφραση, εισαγωγή, επιμέλεια Παντελής Μπασάκος. [+ Πρόλογος, (πλήθος χρηστικών υποσημειώσεων, μίνι εισαγωγές στα 1+4 κύρια μέρη και περισσότερες ενδιάμεσες), Βασική βιβλιογραφία, Γλωσσάρι, Ευρετήρια ονομάτων – αρχαίων χωρίων. Δίγλωσση έκδοση]. Εκδόσεις Εταιρία Μελέτης των Επιστημών του Ανθρώπου – νήσος, Αθήνα 2016.

Ο μέγας συστηματοποιητής Αριστοτέλης (4ος π.Χ.) δε θα μπορούσε να μην καταπιαστεί και με τη ρητορική τέχνη: ένα προοίμιο και τρία βιβλία συστηματοποιούν τα πάντα σε μορφή χρηστικού εγχειριδίου, με πλήθος παραδειγμάτων από μεγάλο εύρος τής ώς τότε γραμματείας.

Αυτό που πιο πολύ μ’ εντυπωσίασε στην παρούσα έκδοση είναι η δουλειά του καθηγητή Μπασάκου, όσο μπορώ βέβαια να τη συλλάβω: πέρα από τα καταγραμμένα στην ταυτότητα του βιβλίου, πιο πάνω, να τονίσω την εξαιρετική δημοτική γλώσσα του μεταφράσματος (κι όχι μόνο), που το καθιστά προσιτό στο μέσο αναγνωστικό κοινό, ικανοποιώντας συνάμα και τους/τις πιο απαιτητικούς/ές.

Μα και τι καλή έκδοση συνολικά.

(Λέξεις 100)

Κώστας Αρκουδέας, Η νόσος της αδράνειας και άλλες ιστορίες ―από τον Δημήτρη Σινάκο

Κώστας Αρκουδέας, Η νόσος της αδράνειας και άλλες ιστορίες, εκδόσεις Καστανιώτη

Κάθε φορά που θέλω να μιλήσω για κάποιο βιβλίο βρίσκομαι αντιμέτωπος με το ίδιο πρόβλημα. Όντας και στο διάβασμα, όπως και στο φαγητό, λαίμαργος, το καταπίνω γρήγορα, έτσι που μου είναι αδύνατο να περιγράψω τα συστατικά του ή την τεχνική της δημιουργίας του, αλλά καταφέρνω, κι όχι με ιδιαίτερη επιτυχία πάντα, να ανακαλέσω τα συναισθήματα  που μου προκάλεσε την ώρα της βρώσης. Έτσι και με την Νόσο της αδράνειας του Κώστα Αρκουδέα. Το διάβασα με την λαιμαργία που έφαγα και τα αγαπημένα μου χριστουγεννιάτικα εδέσματα, έτσι που κόντεψαν πνιγώ από τον καταιγισμό των λέξεων, των χρωμάτων και των αρωμάτων που με κυρίευσαν. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Κώστας Αρκουδέας, Η νόσος της αδράνειας και άλλες ιστορίες ―από τον Δημήτρη Σινάκο»

Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Σωτήρης Μëχαλάκις, «Ημερολόγιο παρανοειδούς σχιζοφρένειας»

Σωτήρης Μëχαλάκις, Ημερολόγιο παρανοειδούς σχιζοφρένειας. Μυθιστόρημα. ΠΕΨΑΕΕ – ΑΩ εκδόσεις. [Διορθώσεις Δημήτρης Φύσσας]. Καλύβια, 2021.

Ένας νεαρός άντρας  –σήμερα σαραντάρης– μεγαλώνει στη Λούτσα της Αττικής, ανάμεσα στην πραγματικότητα, τις γυναικείες διαδικτυακές φιγούρες και τις συμπαντικές / κοσμολογικές  φιλοσοφίζουσες ιδεοληψίες του. Παθαίνει ένα σοβαρό αυτοκινητικό δυστύχημα, αναρρώνει, διαγιγνώσκεται με σχιζοφρένεια, νοσηλεύεται και αναρρώνει ξανά.  Στο διάστημα της θεραπείας του γίνεται πολυκαλλιτέχνης: ηθοποιός, γλύπτης και κάτι ψιλά, ενώ οι αναζητήσεις του συνεχίζονται.

Σήμερα, με υπολογίσιμη αναγνώριση και εν μέρει παραλλαγμένο όνομα, μας δίνει το ημερολόγιό του μέχρι το 2019, «πειραγμένο» κάπως μυθιστορηματικά, περιοδολογημένο σε έξι «Εποχές» και γεμάτο, εκτός των άλλων, με βιβλιοφιλικές, μουσικές, κινηματογραφικές και τεχνολογικές αναφορές.

Μυθιστόρημα «αλλιώτικο», με τίτλο –ταυτόχρονα– αυτοπαρωδούμενο και κυριολεκτικό.

(Λέξεις 99)

Σκυλίσια Ψυχή του Αύγουστου Κορτώ ―από την Μαρία Ιωαννίδου

Αύγουστος Κορτώ, Σκυλίσια Ψυχή. Εκδόσεις Πατάκη 2018.

Όταν στις δεκαετίες ΄60 κι ‘70, επιστρέφοντας από το κινηματογράφο, οι γυναίκες του σπιτιού χαρακτήριζαν με λάμψη στα μάτια, ένα έργο “πλούσιο” εννοούσαν ότι είχαν θαυμάσει λαμπερά κοστούμια, σκηνικά ακόμα και  περισπούδαστες κομμώσεις. Η ζωή τους μάλιστα άλλαζε για λίγο καθώς επιστράτευαν ράφτρες, κομμώτριες και επιπλοποιούς προκειμένου να αναπαράγουν το μεγαλείο.

Στη Σκυλίσια Ψυχή ο Κορτώ επιστρατεύει τον ατομικό του πλούτο, την ευαισθησία και την οξεία παρατηρητικότητα,  προκειμένου να ζωντανέψει το κεντρικό μύθο. Οι εμπειρίες από τα ταξίδια του,  από τη πρώτη αίσθηση πτήσης αεροπλάνου ως τη θητεία σε νοσηλευτικά ιδρύματα, από τις γνώσεις της ιατρικής ως τη λυτρωτική εμπειρία της ψυχανάλυσης και τον γονεϊκό ρόλο που αναλαμβάνουν όσοι διαθέτουν αξόδευτο στοκ αγάπης, μπαίνουν στο χαρτί για να πλαισιώσουν την ιστορία που διηγείται.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Σκυλίσια Ψυχή του Αύγουστου Κορτώ ―από την Μαρία Ιωαννίδου»

Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Όλγκα Τοκάρτσουκ, Πλάνητες

Όλγκα Τοκάρτσουκ, «Πλάνητες». Μυθιστόρημα. Μετάφραση απ’ τα πολωνέζικα Αλεξάνδρα Ιωαννίδου. [Επίμετρο: η διάλεξη της συγγραφέως κατά την παραλαβή του Νόμπελ. Πλείστοι χάρτες εντός κειμένου].  Καστανιώτης, α΄ έκδοση Αθήνα 2020.

Σε συνενοχή με τον/ην αναγνώστη/ώστρια  αναπτύσσει το έργο της η συγγραφέας: εγώ το αποκαλώ «μυθιστόρημα» κι εσύ παριστάνεις ότι συμφωνείς.

Όχι λοιπόν συμβατικό «μυθιστόρημα», μα ένας γοητευτικότατος αχταρμάς από ποικίλα ετερόκλητα στοιχεία, «αληθινά», «μυθοπλαστικά» και μικτά, τα περισσότερα από τα οποία –όχι όλα!–  έχουν να κάνουν με ταξίδια και περιπλάνηση, κυριολεκτικά ή μεταφορικά (ψυχολογικοί συνειρμοί). Μερικά συστατικά:  ο συχνός κ. Κουνίτσκι, Αθήνα, θαυματοφυλάκια, ανατομία, ελληνικός «καιρός», τρένα, «άγια» λείψανα. Ευκαιρία να μάθετε και τo διπλό λατινικό  «itinerarium». Προσοχή: δεν πρόκειται για ταξιδιωτική λογοτεχνία.

΄Οπως πάντα, τα ελληνικά της μεταφράστριας επαρκέστατα. Βιβλίο δεμένο και κουβερτωμένο, στη γνωστή καλή σειρά του εκδότη.

(Λέξεις 100)

Τα «ποιήματα της Αυστραλίας» του Μιχάλη Πιερή

Photo: Athens Review of Books

Νοσταλγία και επιθυμία του «ανήκειν»

Από την ©Πατρίσια Κόκκορη
Από τα 45 ποιήματα της δίγλωσσης ποιητικής συλλογής του Μιχάλη Πιερή AUSTRALIA: και άλλα ποιήματα (1978-2004), τα 22 ποιήματα του πρώτου μέρους (τά τῆς Αὐστραλίας, 1978-1980, 1990, 1992, 2010) αντικατοπτρίζουν την εμπειρία ενός ευαίσθητου ταξιδιώτη και εγγράμματου «μετανάστη».[1] Ενώ η ποίησή του μοιάζει να εστιάζει αποκλειστικά στην ιδιωτική ζωή, σε μια δεύτερη ανάγνωση βλέπουμε ότι συγχρόνως οι αφηγήσεις παραπέμπουν και σε συλλογικά βιώματα των ξενιτεμένων Ελλήνων. Παρότι μέσα από τις περσόνες του ο ποιητής συνήθως αυτοβιογραφείται, η αίσθηση του ξεριζωμού, οι τραυματικές αλλά και οι εξιδανικευμένες μνήμες από την πατρίδα και η ανεκπλήρωτη επιθυμία του «ανήκειν» συμπτύσσονται σε μνείες, αναφορές-θραύσματα, με αφηγηματική παραστατικότητα και με πυκνώσεις που παραπέμπουν στην ιδιότητά του τού μελετητή του Καβάφη. Έτσι, ο μελαγχολικός τόνος δηλώνει υπαινικτικά επίπονα συναισθήματα που σχετίζονται με τα θεματικά μοτίβα τα οποία απεικονίζουν όψεις της οικουμενικής εμπειρίας της μετανάστευσης. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Τα «ποιήματα της Αυστραλίας» του Μιχάλη Πιερή»

Ζωή Κατσιαμπούρα. Οδός Άνω Κάτω ―από την Χρύσα Ευστ. Αλεξοπούλου

Ζωή Κατσιαμπούρα, Οδός Άνω Κάτω, εκδόσεις Νίκας, Αθήνα 2021, σ. 142

«Άνω κάτω οι δρόμοι μας και ας τους ονειρευόμαστε ίσιους και καλοστρωμένους»

Στο βιβλίο αυτό με τον τίτλο Οδός ΑΝΩ ΚΑΤΩ η Ζωή Κατσιαμπούρα συναρμόζει σαράντα «ιστορίες», όπως η ίδια  τις ονομάζει, με κοινή πρώτη ύλη τα καθημερινά κι ανθρώπινα. Πρόκειται για το τρίτο βιβλίο που μας παραδίδει η συγγραφέας μετά τις Ιστορίες της Μανιάς και το Μαθαίνεται η ζωή;.

Μικρής φόρμας αφηγηματικά κείμενα ξεκινούν συνήθως ανάλαφρα, περιγραφικά, διαδραματίζονται σε τόπους γνώριμους – από τη Τζια, τα μέρη της Λέσβου ή την Καστοριά και φθάνουν μέχρι της Αθήνας τις γειτονιές, τα «στενορύμια» της Θεσσαλονίκης, τα κατεχόμενα της Κύπρου ή τη μακρινή μας γαλλική Σαρτρ και την καιόμενη NotreDame. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Ζωή Κατσιαμπούρα. Οδός Άνω Κάτω ―από την Χρύσα Ευστ. Αλεξοπούλου»