Henry-David Thoreau, Πολιτική ανυπακοή ―κυκλοφορεί [αποσπάσματα]

Εισαγωγή: Πασχάλης Μ. Κιτρομηλίδης, Μετάφραση: Γιώργος Λαμπράκος, εκδόσεις Πατάκη

Παρουσίαση

Το δοκίμιο Πολιτική ανυπακοή (1849) -ένα από τα σημαντικότερα κείμενα πολιτικού στοχασμού- καλεί τους Αμερικανούς πολίτες να αρνηθούν να καταβάλουν τη φορολογία που τους είχε επιβάλει η τότε κυβέρνηση του Τζέιμς Πολκ, κυβέρνηση που αποδεχόταν τη δουλοκτησία ως νόμιμο δικαίωμα και είχε το 1846 κηρύξει πόλεμο στο Μεξικό, με σκοπό να επεκτείνει τη δουλεία σε περιοχές που θα κατακτούσε. Ο Θορώ διατυπώνει εδώ το δόγμα της «παθητικής αντίστασης» προς την εξουσία με την εκδήλωση ανυπακοής. Αυτό επιτάσσει, λέει ο συγγραφέας, η αίσθηση του δικαίου και η επίγνωση του καθήκοντος. Κάτι ανάλογο είχε διατυπώσει και ο ρομαντικός ποιητής Π. Μπ. Σέλλεϋ, στο ποίημά του «Η μάσκα της αναρχίας» (1819), έργο το οποίο επηρέασε βαθιά τον Θορώ. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Henry-David Thoreau, Πολιτική ανυπακοή ―κυκλοφορεί [αποσπάσματα]»

Rainer Maria Rilke, Τα σονέτα προς τον Ορφέα ―κυκλοφορεί― Μτφρ.: Γιώργος Κεντρωτής [αποσπάσματα]

Από τις εκδόσεις Gutenberg. Μετάφραση: Γιώργος Κεντρωτής

ΤΡΙΑ ΑΠΟ «ΤΑ ΣΟΝΕΤΑ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΟΡΦΕΑ»

[Ω ΦΙΛΕ ΣΙΩΠΗΛΕ ΤΩΝ ΠΑΜΠΛΗΘΩΝ ΠΕΡΑΤΩΝ]

Ω φίλε σιωπηλέ των παμπληθών περάτων, πιάσε
να νιώσεις πόσο η ανάσα σου τον χώρο μεγαλώνει
κι άλλο. Άσε εκεί, στο ζοφερό καμπαναριό, ναι, άσε
ξανά ήχος ν’ ακουστεί. Ό,τι τρώγοντάς σε επιβιώνει

με τούτη την τροφή θα γίνει δύναμη, εξουσία.
Μπαινόβγαινε στη μεταμόρφωση έτσι όπως είναι.
Για σένα η πιο οδυνηρή ποιά είναι η εμπειρία;
Κι αν το να πίνεις σού ’ναι πια πικρό, οίνος τότε γίνε! Συνεχίστε την ανάγνωση του «Rainer Maria Rilke, Τα σονέτα προς τον Ορφέα ―κυκλοφορεί― Μτφρ.: Γιώργος Κεντρωτής [αποσπάσματα]»

W.G. Sebald, Οι ξεριζωμένοι

W.G. Sebald, Οι ξεριζωμένοιμετάφραση: Γιάννης Καλιφατίδης, εκδόσεις Άγρα, σελ. 278

Γιατί, «Οι Ξεριζωμένοι» του W.G.Sebald

Γράφει ο Στράτος Φουντούλης

Θα μου συγχωρεθούν ορισμένες φάλτσες απόψεις που σκέφτομαι να εκθέσω στη δημόσια θέα ειδημόνων που κάνουν συχνά τη τσάρκα τους από τούτα ‘δώ τα μέρη, ας μου συγχωρήσουν ταις αυθαδιάσεις μου, διότι κάποτε θα γράψω και για τον «φιλόξενο καρδινάλιο» του Ε.Χ.Γονατά, που θα πάει, πόσο ακόμη θα παίζουν κρυφτούλι μέσα μου δράμα και μαράζι. Ο Sebald σε αντίθεση με τον Ε.Χ.Γ.-μιας και παρεμπιπτόντως τον ανέφερα- δεν συμπιέζει το χρόνο της αφήγησής του, σε μερικές βραδιές μέσα στον οποίο κινείται. Ο χρόνος του αφηγητή απλώνεται μεν, ομολογεί όμως δε, ότι «Δεν υπάρχει ούτε παρελθόν ούτε μέλλον» μέσω της μνήμης που –όπως και στο άλλο του βιβλίο, το «Άουστερλιτς»…«Η σχέση του χώρου με τον χρόνο, έτσι όπως την βιώνουμε ταξιδεύοντας, έχει ακόμα και σήμερα ένα στοιχείο εξαπάτησης και αυταπάτης, γι’αυτό κάθε φορά που γυρνάμε από κάπου δεν ξέρουμε ποτέ με βεβαιότητα αν είχαμε όντως λείψει.» Επιλέγει τη σκιαγράφηση της ζωή των ξεριζωμένων γερμανών εβραϊκής καταγωγής μεταναστών, φορώντας επιδέξια το προσωπείο της μοναχικότητας (χαρακτηριστικό και της ζωής του συγγραφέα…), στοιχείο κοινό με τους χαρακτήρες που περιγράφει. Συνεχίστε την ανάγνωση του «W.G. Sebald, Οι ξεριζωμένοι»

Franz Kafka, Όνειρα

Μετάφραση: Αλεξάνδρα Ρασιδάκηεκδόσεις Άγρα

Τα όνειρα που απαρτίζουν την παρούσα συλλογή προέρχονται από τα ημερολόγια και τις επιστολές τού Φραντς Κάφκα, πρόκειται δηλαδή για καταγραφές ονείρων εν είδει υπενθύμισης ή και εξορκισμού: «Μη στραφείτε εναντίον μου. Μόνο στα όνειρα είμαι τόσο αλλόκοτος».
Ο Κάφκα, όπως μαρτυρούν τα ημερολόγιά του, βασανίζεται από αϋπνίες και ιδιαίτερα ανήσυχο ύπνο, παρακολουθεί δε και καταγράφει με κάθε λεπτομέρεια τις νυχτερινές αυτές εμπειρίες, συχνά ως ολονύχτια πάλη που τον αφήνει εξουθενωμένο. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Franz Kafka, Όνειρα»

Athena Farrokhzad, Η οικογένειά μου έφτασε εδώ με μια μαρξιστική ιδεολογία… ―μτφρ. Γιώργος Καρτάκης

Η οικογένειά μου έφτασε εδώ με μια μαρξιστική ιδεολογία

Η μάνα μου γέμισε αμέσως το σπίτι με Αγιοβασίληδες
Ζύγισε τα υπέρ και τα κατά του πλαστικού χριστουγεννιάτικου δέντρου
λες και ήτανε αυτό το πρόβλημά της

Ολημερίς ξεχώριζε τα μακρά από τα βραχέα φωνήεντα
λες και οι φθόγγοι που έβγαιναν από το στόμα της
μπορούσαν να της ξεπλύνουν το ελαιόλαδο από το δέρμα

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Athena Farrokhzad, Η οικογένειά μου έφτασε εδώ με μια μαρξιστική ιδεολογία… ―μτφρ. Γιώργος Καρτάκης»

Άντον Τσέχωφ, Να γράφουμε, ναι. Να κάνουμε κήρυγμα, όχι

Mε επικρίνετε για την αντικειμενικότητά μου, ονομάζοντας την αδιαφορία για το καλό και το κακό, έλλειψη ιδεωδών και ιδεών κτλ. Θέλετε, όταν απεικονίζω τους αλογοκλέφτες, να πω ότι το κλέψιμο είναι πράξη κακή. Μα, βλέπετε, αυτό και χωρίς εμένα είναι γνωστό από πολύ καιρό. Οι ένορκοι του δικαστηρίου ας το κρίνουν, η δική μου δουλειά είναι να δείξω μόνο τι άνθρωποι είναι. Γράφω: έχετε να κάνετε με ζωοκλέφτες, μάθετε, λοιόν, ότι δεν είναι φτωχοί, αλλά χορτασμένοι, είναι οπαδοί μιας λατρείας, και ότι η ζωοκλοπή δεν είναι απλή κλοπή, είναι πάθος. Θα ήταν, βέβαια, ωραία να συνδυάσω την τέχνη με το θείο κήρυγμα, αλλά για μένα προσωπικά είναι εξαιρετικά δύσκολο και σχεδόν αδύνατο από άποψη τεχνικής. Για να περιγράψω τους αλογοκλέφτες σε επτακόσιες σειρές, είμαι υποχρεωμένος να σκέφτομαι και να μιλάω συνεχώς στο δικό τους τόνο και να αισθανομαι όπως αυτοί, αλλιώς, αν προσθέσω και την υποκειμενικότητα, οι εικόνες θα χάσουν την καθαρότητά τους και το διήγημα δεν θα είναι συμπαγές, όπως υποτίθεται ότι πρέπει να είναι όλα τα σύντομα διηγήματα. Όταν γραφω, υπολογίζω εξολοκλήρου στον αναγνώστη, υποθέτοντας ότι τα υποκειμενικά στοιχεία που λείπουν από το διήγημα θα τα προσθέσει ο ίδιος.

Προς Α. Σ. Σουβόριν
Μόσχα, 1 Απριλίου 1890

Μετάφραση ©Βασίλης Ντινόπουλος, από:  Άντον Τσέχωφ, «Η τέχνη της γραφής. Συμβουλές σε ένα νέο συγγραφέα» ―εκδόσεις Πατάκη

Paul Celan, Lob der Ferne / Εγκώμιο της απόστασης ―μτφρ. Γιώργος Καρτάκης

Στις πηγές των ματιών σου
ζούνε τα δίχτυα των ψαράδων της πλάνας θάλασσας.
Στις πηγές των ματιών σου
κρατά το πέλαγο τις υποσχέσεις του.

Εκεί πετώ
-μία καρδιά που έζησε με ανθρώπους –
τα ρούχα από πάνω μου και τη λάμψη ενός όρκου:

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Paul Celan, Lob der Ferne / Εγκώμιο της απόστασης ―μτφρ. Γιώργος Καρτάκης»

Τζέημς Τζόυς, Επικίνδυνη γραφή

Σκέψεις για τη ζωή, την τέχνη, τη λογοτεχνίαμετάφραση Αννα Παπασταύρουαπό τις εκδόσεις Πατάκη

«Οφείλουμε ακόμα να μάθουμε πώς να είμαστε σύγχρονοι του Τζόυς». Με αυτή τη φράση ξεκινάει ο Ρίτσαρντ Έλλμαν τη βιογραφία του Τζέημς Τζόυς (1882-1941], δεκαοχτώ χρόνια μετά τον θάνατο του συγγραφέα του Οδυσσέα και της Αγρύπνιας των Φίννεγκαν.
Στην Επικίνδυνη γραφή ο Φεντερίκο Σαμπατίνι, καθηγητής σύγχρονης λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο του Τορίνο, συγκεντρώνει αποσπάσματα από τα μυθιστορήματα, τα δοκίμια, τις επιστολές και αυτοβιογραφικά κείμενα του Τζόυς, ξεδιπλώνοντας το πανόραμα της σκέψης του.
Συνεχίστε την ανάγνωση του «Τζέημς Τζόυς, Επικίνδυνη γραφή»