Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη, με λένε Εύα ―από την Κατερίνα Ι. Παπαδημητρίου

Εν αρχή ην ο άνθρωπος
 – Ο Άνθρωπος που παλεύω να γίνω-

Η νέα ποιητική συλλογή της Δέσποινα Καϊτατζή – Χουλιούμη είναι αφιερωμένη στον Άνθρωπο, καθώς όχι τυχαία τον ορίζει ως μικρό θεό, τον προικίζει με ένα αρχικό κεφαλαίο Άλφα, προσδίδοντάς του την ιδιότητα του κύριου ονόματος. «διζησάμην μεωυτόν», θα σημειώσει στην πρωμετωπίδα η ποιήτρια για να δηλώσει την εσωτερικότητα του ποιητικού της σύμπαντος, αναφερόμενη συγκεκριμένα στον σκεπτόμενο άνθρωπο. Έμπνεη φιλοσοφικής διάθεσης η νέα ποιητική της Δ. Κ. Χουλιούμη, αφού δανείζεται τη ρήση του Ηράκλειτου (Περί φύσεως) και μάλιστα από τη Θεωρία της φωτιάς, όπως αναφέρει στις Υποσημειώσεις του βιβλίου. Και αφού εν αρχή ην ο άνθρωπος, το ποιητικό υποκείμενο δεν μπορεί παρά να είναι η Εύα, «με λένε Εύα και είμαι μισή/-κομμάτι από το πλευρό του άλλωστε» (σελ.15),, η οποία είναι κομμάτι από το πλευρό του Αδάμ, και αυτό είναι αδιαπραγμάτευτο για την ποιήτρια. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη, με λένε Εύα ―από την Κατερίνα Ι. Παπαδημητρίου»

Φιλοσοφία και ρητορική στην κλασική Αθήνα

Χλόη Μπάλλα (επιμ.): Φιλοσοφία και ρητορική στην κλασική Αθήνα. Ηράκλειο: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2008, 241 σ.

Κρίνει η ©Ελένη Κακλαμάνου (Trinity College Dublin)

Στo De Oratore o Κικέρων παρατηρεί ότι ο Σωκράτης πρώτος διέκρινε την επιστήμη του σοφῶς σκέπτεσθαι από την επιστήμη του εὖ λέγειν, με αποτέλεσμα άλλοι δάσκαλοι να διδάσκουν το σοφῶς σκέπτεσθαι και άλλοι το εὖ λέγειν (De Orat. 3.60) [1]. Η διάκριση αυτή, έστω και σχηματική, μοιάζει να όρισε τη μοίρα της ρητορικής και τη σχέση της με τη φιλοσοφία. Μέρος της σύγχρονης βιβλιογραφίας την ανακύκλωσε, επιφυλάσσοντας στη ρητορική μια κριτική ανάλογη με εκείνην που βρίσκουμε στους πλατωνικούς διαλόγους. Ο ρήτορας συχνά ταυτίστηκε με τον δημαγωγό, και η «ηθική” της ρητορικής στην κλασική Αθήνα ερμηνεύθηκε μέσα από το πρίσμα της πλατωνικής ηθικής. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Φιλοσοφία και ρητορική στην κλασική Αθήνα»

Πέτρος Μαρτινίδης, Η λαίδη Τσάτερλυ και οι «εραστές» της

Ντ. Λώρενς, Ο εραστής της λαίδης Τσάτερλυ, μτφρ. Πότης Στρατίκης, Ενωμένοι Εκδότες, Αθήνα 1956, σελ. 254

D. H. Lawrence, Ο εραστής της λαίδης Τσάτερλυ, μτφρ. Μ. Α. [Μαντώ Αναστασιάδη, μτφρ. από τα γαλλικά, 1η έκδ. Λογοτεχνική και Μορφωτική Εταιρεία 1954], Εκδόσεις Σκαραβαίος, Αθήνα 1961, σελ. 335

David Herbert Lawrence, Lady Chatterley’s Lover, Penguin Books 1960 [1η έκδ. Φλωρεντία 1928], σελ. 440

Επιβάτης στο μετρό του Λονδίνου διαβάζει τη Λαίδη Τσάτερλι στις 3 Νοεμβρίου 1960 – την ημέρα που κυκλοφόρησε το βιβλίο. © Hulton-Deutsch Collection/ Corbis via Getty Images/ Ideal Image

Who needs a hobby like tennis or philately?
I’ve got a hobby: rereading Lady Chatterley.
Thomas Andrew Lehrer

Τα χόμπι μου, όπως και του πολυτάλαντου –μουσικού, στιχουργού, μαθηματικού– Τόμας Λέερ, επίσης δεν περιλαμβάνουν το τένις ή τον φιλοτελισμό. Ούτε, όμως, το να «ξαναδιαβάζω τη Λαίδη Τσάτερλυ». Τη διάβασα τρεις φορές, ομολογώ, αλλά ήταν μια άλλη, διαφορετική Λαίδη την κάθε φορά!

Η «πρώτη» που διάβασα, με μια πρώιμη εφηβική όρεξη στα τέλη του 1950, ήταν σε μετάφραση Πότη Στρατίκη. Με άπειρα ορθογραφικά λάθη, μα με ερωτικές σκηνές ενθουσιαστικές για τα δεδομένα της εποχής και της ηλικίας. Λίγα χρόνια μετά έσπευσα να διαβάσω και τη μετάφραση της Μ. Α., καθώς στο εξώφυλλο ανέγραφε «έκδοσις πλήρης». Υπήρχαν, πράγματι, πολλά επεισόδια που η άλλη μετάφραση είχε παραλείψει. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Πέτρος Μαρτινίδης, Η λαίδη Τσάτερλυ και οι «εραστές» της»

Κατερίνα Λιάτζουρα, Λευκοί Νάνοι ―από τον Κωνσταντίνο Χ. Λουκόπουλο

Κατερίνα Λιάτζουρα, Λευκοί Νάνοι, εκδόσεις Βακχικόν 2023

ΛΕΥΚΟΙ ΝΑΝΟΙ
ΑΠΟ ΤΑ ΑΣΤΡΙΚΑ ΠΤΩΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΔΙΑΚΡΙΤΗ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ

Μία κριτική αποτίμηση και σχόλια για τη συλλογή από τον Κωνσταντίνο Χ. Λουκόπουλο

Οι Λευκοί Νάνοι είναι η τέταρτη ποιητική συλλογή της Κατερίνας Λιάτζουρα.
Έχοντας μελετήσει σε βάθος την προηγούμενη ποιητική συλλογή της, την Κρεμμυδαποθήκη, έχω να υπογραμμίσω ότι ενώ στην Κρεμμυδαποθήκη, που ήταν μια συλλογή κατά βάση ολόκληρη δομημένη πάνω στον άξονα ζωή – θάνατος, το ύφος υπαγορευόταν από το συναίσθημα δένοντας την ποιητική της με την απώλεια, με τις ανθρώπινες σχέσεις και κυρίως με τις οικογενειακές συνθήκες και με την παράδοση, στους Λευκούς Νάνους διατυπώνεται πλέον έντονα και με παρρησία η  επιθυμία της ποιήτριας να διερευνήσει, να διατυπώσει και να εξελίξει μια δική της προσωπική οντολογία. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Κατερίνα Λιάτζουρα, Λευκοί Νάνοι ―από τον Κωνσταντίνο Χ. Λουκόπουλο»

Γιώργος Σαράτσης, Πρόσφορο χώμα ―από τον Κωνσταντίνο Καραγιαννόπουλο

Γιώργος Σαράτσης, Πρόσφορο χώμα, εκδόσεις στίξις

Quinta Essentia

Γράφει κάπου ο Pessoa: «Η όραση είναι η αφή του πνεύματος»[1]. Τα λόγια αυτά ήρθαν στο νου μου καθώς διάβαζα την τελευταία ποιητική συλλογή του Γιώργου Σαράτση, «Πρόσφορο Χώμα», από τις εκδόσεις Στίξις.

Στο βιβλίο αυτό, η εικονοποιία μοιάζει με αφορμή [ή και άλλοθι] για μια εσωτερική (αρχικά) αναζήτηση του ποιητικού υποκειμένου κι εν συνεχεία την αποτύπωση των ψυχικών διακυμάνσεών του στο φυσικό τοπίο· σαν μια προσπάθεια εξωτερίκευσης των σπαραγμάτων μιας πάλλουσας εαυτότητας. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Γιώργος Σαράτσης, Πρόσφορο χώμα ―από τον Κωνσταντίνο Καραγιαννόπουλο»

Pierre Hadot: Πλωτίνος ή η απλότητα του βλέμματος

Pierre Hadot: Πλωτίνος ή η απλότητα του βλέμματος (μτφρ.: Ε. Δελλή). Αθήνα: Αρμός 2007

Κρίνει ο Ιωάννης Παπαχρήστου (Υπ. Δρ Φιλοσοφίας, Παν. Αθηνών.

Η ελληνική έκδοση αυτού του έργου του Αντό περιέχει ένα προοίμιο από τον Μιχάλη Κακούρο (σ. 9-63), όπου σκιαγραφείται η ακαδημαϊκή πλευρά του Αντό και η μέθοδος την οποία εφάρμοσε στις φιλολογικές, ιστορικές και φιλοσοφικές του μελέτες με αναφορές σε συγκεκριμένα έργα του. Οι δύο ενότητες στις οποίες χωρίζεται το προοίμιο («Η ιστορία, η φιλολογία και ο Pierre Hadot», «Η αρχαία φιλοσοφία ως τρόπος ζωής και ο Pierre Hadot») το καθιστούν ένα είδος, όπως εύστοχα το χαρακτηρίζει ο ίδιος ο συγγραφέας του προοιμίου, εισαγωγής στην ανάγνωση του έργου του Αντό (σ. 9). Ως προτέρημα αυτής της εισαγωγής αναμφίβολα πρέπει να σημειωθεί ότι παρατίθεται και το γαλλικό πρωτότυπο σε όλα τα παραθέματα που χρησιμοποιούνται από την εργογραφία του Αντό. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Pierre Hadot: Πλωτίνος ή η απλότητα του βλέμματος»

Τεοντόρα Ντίμοβα, Οι Μητέρες ―από την Κατερίνα Ι. Παπαδημητρίου

Τεοντόρα Ντίμοβα, Οι Μητέρες, εκδ. Έναστρον, 2023-08-05, Μετάφραση: Μπλαγκορότνα (Ρόνυ) Φίλεβσκα –Πανάγου)

Ένα ανάγνωσμα, εξαιρετικής επιλογής από τις @Εκδόσεις Έναστρον. Ένα βιβλίο με κίνηση εσωτερική, όπου η τραγικότητα των χαρακτήρων μεταφέρεται ζωντανά κι αβίαστα στην αναγνωστική οθόνη, καταφέρνοντας κάτι που συναντάται όχι συχνά: τη δραματοποίηση της αναγνωστικής διαδικασίας. Πρόκειται για ένα σπονδυλωτό μυθιστόρημα, το οποίο θα μπορούσε κάλλιστα να επιβιώσει δραματουργικά, ως θεατρικός μονόλογος και όχι μόνον, καθώς κάθε αφήγηση-κεφάλαιο, αν και αποτελεί μέρος μιας συνολικής πλοκής, κλείνει αυλαία βαθιά υποσχόμενο.  Συνεχίστε την ανάγνωση του «Τεοντόρα Ντίμοβα, Οι Μητέρες ―από την Κατερίνα Ι. Παπαδημητρίου»

Νίκος Μυλόπουλος, Θερίσματα ζωής και ερώτων ―από την Κατερίνα Ι. Παπαδημητρίου

Νίκος Μυλόπουλος, Θερίσματα ζωής και ερώτων, Ποιήματα, Nikos Mylopoulos Lebens und Liebesernten, Gedichte, Μετάφραση Κατερίνα Λιάτζουρα. Εκδόσεις Στίξις

«Ο μικρός άνθρωπος με τα αδύναμα και τρωτά του σημεία»

Η παρούσα δίγλωσση έκδοση, περιέχει 24 ποιήματα από οχτώ συλλογές και 10 τετράστιχα από παλαιότερες συλλογές του Ν. Μυλόπουλου. Η Κατερίνα Λιάτζουρα ανθολογεί το έργο του πολυγραφότατου  Ν. Μυλόπουλου μεταφράζοντάς το στη γερμανική γλώσσα σε μία ευτυχή συνάντηση που τιτλοφορείται ως «Θερίσματα ζωής και ερώτων». Η εισαγωγή του Γιώργου Ρούσκα,, με τίτλο «Προοικονομίας το εύλογον», αναδεικνύει το έργο του Ν. Μυλόπουλου παρουσιάζοντάς το με μεστή οικονομία, καθώς φωτίζει τις επιρροές του, τη γλώσσα και την τεχνική του: «Οπλισμένος με στόφα ποιητική, γνώση στέρεη της γλώσσας, αχαλίνωτη φαντασία, λυρισμό παλαιότερων εποχών  με τον οποίο ως  «ερασιτέχνης ακροβάτης» (τίτλος του τελευταίου του βιβλίου) ακροβατεί πάνω στο τεντωμένο σχοινί ενός ακριβοδίκαιου ρεαλισμού, προχωρά με σουρεαλιστική εξάρτυση να πατήσει την άλλη πλευρά, τη φωτισμένη με φωτοβολταϊκούς προβολείς ανθρωπιάς.» Ο Γιώργος Ρούσκας δανείζεται στίχους από το σύνολο των μεταφρασμένων ποιημάτων, και διανύει τον κύκλο οχτώ ποιητικών συλλογών, αρχής γενομένης της ποιητικής συλλογής «Πενήντα τρία», από τις  εκδ. Μεταίχμιο, 2004, με την οποία και τελείωνει την παρουσίασή του.  Συνεχίστε την ανάγνωση του «Νίκος Μυλόπουλος, Θερίσματα ζωής και ερώτων ―από την Κατερίνα Ι. Παπαδημητρίου»