Ασημίνα Λαμπράκου, Hǎikǒu 俳句

Katsushika Hokusai, The British Museum

Ι. 

τ η ς   φ ύ σ η ς
Ou-Li-Po

1.  πάνω στη βρύση
με σκουριασμένο λαιμό
ο ήλιος γέρνει

1(β) με σκουριασμένο λαιμό στη βρύση
—–πάνω ο ήλιος γέρνει

2.  κόκκινες ντάλιες στα κρύα τζάμια
πορτοκαλιές φυτεύουν

3.  μια πεταλούδα
σβήνει αυτό που γράφω
με το φτερό της

4.  δίχως σώμα το
άγριο πουλί με το
τραγούδι φέγγει

4(β) δίχως σώμα το άγριο πουλί με το
—–τραγούδι φέγγει

5.  το μαύρο πουλί
σαν η αυγή προβάλλει
άστρο γίνεται

5(β) σαν προβάλει η αυγή άστρο γίνεται
——το μαύρο πουλί

ΙΙ.

τ ω ν  κ ή π ω ν

Φύλλο κίτρινο
άστρο χλωμό· οιωνός κάποιας λησμονιάς

Φύλλο κίτρινο
σβηστό κερί· οιωνός νέας ερημιάς

Η μέλισσα σε άνθος άλλο επάνω
το ξεζουμίζει

ΙΙΙ.

τ ο υ   φ ε γ γ α ρ ι ο ύ   κ α ι  τ η ς   ε ξ ο χ ή ς
Θέμα Kigo Kirezi  

1.  Φέγγε φεγγάρι φθινοπώρου φως σε κα-
φέ σκεπή πάνω

2.  Φέγγε φεγγάρι
φως κίτρινο στρογγυλό σε ράμφος κίσσας

3.  Ξεκάλτσωτο χόρεψε το φεγγάρι σε
άδειες ταράτσες πάνω

4.  κίτρινο σπάρτο
γκρεμός ανηφορίζει η άνοιξη

5.  κίτρινο φτερό
πεταλούδας· μαργαρίτα σ’ άνεμο

πεταλούδας κίτρινο φτερό μαργαρι-
τα σ’ άνεμο

6.  κίτρινα φτερά
πεταλούδας· άστρα πρωϊνού ουρανού

7.  κίτρινη μαργαρίτα βράδυ στην αυλή
ορχήστρα φωτός

IV.

φ ύ σ η  κ’   ά ν θ ρ ω π ο ς
Ou-Li-Po

1.  Σπάει ο σταλαγμίτης μελτεμιών μακριά
ήλιος ποτάμι

2.  Γυμνή εποχή
ρόδινη λαχτάρα απ’ τα χέρια φυσούμε

3.  Πράσινη ποδιά γεμάτη χαμομήλι
μια ευτυχία

4.  Μια ρόδινη ποδιά και βαθιά ανοίγει
μας, ευτυχία

Σημειώσεις: 

Στην ενότητα Ι γίνεται μια προσπάθεια εκγύμνασης σε γραφή Hǎikǒu με χρήση στοιχειώδους κανόνα OuLiPo. Από κείμενο του Ε. Γονατά καταγράφεται ως έχει η κάθε φορά 7η στη σειρά ανάγνωσης λέξη και, κατόπιν, καθώς τα αποτελέσματα της πρώτης προσπάθειας δεν ευδο-κιμούσαν, η 3η στη σειρά. Οι λέξεις χρησιμοποιούνται αυτούσιες και με τη σειρά εμφάνισης στη σύνταξη Hǎikǒu με την κλασική μορφή 5-7-5, όταν ξεκίνησα. Στη συνέχεια, πρόσφατα, επιχείρησα και στη μορφή 5-12 ή 12-5 τα ίδια Hǎikǒu.

Η προσπάθεια επαναλαμβάνεται στην IV ενότητα με λέξεις από ποίημα του Ο. Ελύτη. Εδώ ωστόσο κι ίσως επειδή πρόκειται για λέξεις από ποίημα, δεν προκύπτουν διαχειρίσιμες στο γνήσιό τους μορφές Hǎikǒu. Έτσι αποθηκεύω τις λέξεις του Ελύτη με τον υποτυπώδη κανόνα: μετράω 7 – καταχωρώ την 8η, σε «σακουλάκια» όρων από τους οποίους ανασύρω λέξεις και φτιάχνω τα Hǎikǒu σε μορφή kigo.

Στις ενότητες II και III, παλαιά (IΙ) και πρόσφατα (III) γραμμένα Hǎikǒu, σε μια προσπάθεια να ακολουθήσω τις μορφές kigo και Kizeri όπως «φανερώθηκαν» στις εκπομπές του Βασίλη Λαλιώτη. Η οπτική επαφή με το κατατιθέμενο θα βοηθούσε, υποθέτω, σε καλύτερη κατανόηση του σχήματος. 

Το Ou_Li_Po από κείμενο της Ελένης Κοσμά στην Academia.edu.

[Η παράξενη «εγώ» έχω ήδη σχηματίσει απορίες επί των αποτελεσμάτων έχοντας σαν αφετηρία την αρχή τους και τα κείμενα, γραπτά και ακουστικά, που ακολούθησα. Ευχαριστώ.]

Στο κείμενο χρησιμοποιούνται υπερσύνδεσμοι που οδηγούν στις πηγές.

Παρά το γεγονός ότι η αφιέρωση κειμένων, εργασιών κλπ ενέχει έναν κίνδυνο να θεωρηθεί υποτίμηση του προσώπου όπου προσφέρονται -ειδικά αν είναι αποτέλεσμα πρώτης γέννας-, ας μου επιτραπεί να αφιερώσω αυτή τη δουλειά στην κυρία Ελένη Γιαννάκαρη και τον κύριο Χάρη Μελιτά. 

*

©Ασημίνα Λαμπράκου