Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Μαρία Σαμπατάκη, Οι κομπάρσοι

Μαρία Σαμπατάκη, Οι κομπάρσοι ―εκδόσεις Κέδρος

Με απομαγνητοφωνήσεις, καταγραφές συνεντεύξεων σε χαρτί και αντιγραφή πρωτότυπων εγγράφων, η νεαρή ικανότατη ιστορικός δίνει το λόγο σε «ανώνυμους» ανθρώπους, των οποίων η ζωή κάποια στιγμή διασταυρώθηκε με το δημόσιο βίο. Ενδεικτικά:  ένας τρόφιμος παιδούπολης «της Φρειδερίκης»· ένας φιλόλογος που θέλει να δουλέψει έστω παιδονόμος· μια Αρσακειάδα που υφίσταται πατριαρχική βία διαδοχικά από το δεξιό και τον κομμουνιστή άντρα της· ένας ανόητος παρακρατικός που χάνει το σπίτι του· ένας μετανάστης στην Αμερική που γράφει επί δεκαετίες γράμματα. Τίτλοι και σύντομοι επισχολιασμοί των μαρτυριών από τη Σαμπατακάκη, που χαρακτηρίζει το ωραίο της βιβλίο «ωδή στο μεγαλείο της ασημαντότητας»(!).

(Λέξεις 97).

Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Anne Applebaum, «Ο κόκκινος λιμός, Ο πόλεμος του Στάλιν εναντίον της Ουκρανίας»

Anne Applebaum, Ο κόκκινος λιμός, Ο πόλεμος του Στάλιν εναντίον της Ουκρανίας ―Μετάφραση Μενέλαος Αστερίου, εκδόσεις Αλεξάνδρεια.

Οίκος με μακρά θετική παράδοση στην Ιστορία, η «Αλεξάνδρεια» ξαναεπιβεβαιώνεται. Εδώ η εξαιρετική Αμερικανίδα ιστορικός («Γκουλάγκ», «Σιδηρούν παραπέτασμα») και αρθρογράφος υπενθυμίζει το παλιό ουκρανικό κράτος και εξηγεί πώς –με πρόσχημα τους «κουλάκους»- η σταλινική σοβιετική εξουσία στράφηκε ενάντια στο ουκρανικό έθνος / γλώσσα / αλφάβητο / αυτονομία, μετατρέποντας συνειδητά τον άλλοτε σιτοβολώνα της Ευρώπης σ΄ ένα λασπότοπο ομαδικών τάφων. Εδώ και οι απαντήσεις α) για τη μαζική συνεργασία Ουκρανών με τους ναζί στο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο β) για τον ρωσοουκρανικό πόλεμο των ημερών μας και γενικά την επιβίωση του «ουκρανικού ζητήματος». Θα μάθετε και την τρομερή, δυσοίωνη ουκρανική λέξη «χολοντομόρ».

(Λέξεις 100)

Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Κώστας Αρκουδέας, Επικίνδυνοι συγγραφείς

Κώστας Αρκουδέας, Επικίνδυνοι συγγραφείςΕκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα 2019

Εκπληκτικό από κάθε άποψη βιβλίο: σπουδαία σύλληψη, μεγάλος μόχθος στην εκτέλεση, όμορφη δεμένη έκδοση. Ο Αρκουδέας μιλάει,  ούτε λίγο ούτε πολύ, για εκατοντάδες βιβλία και συγγραφείς που κατά καιρούς ενόχλησαν χριστιανούς, σταλινικούς, ναζιστές, μουσουλμάνους, σεμνότυφους, πολιτικά ορθούς, εθνικιστές, (αντι)ρατσιστές, φαλλοκράτες και ποικίλους άλλους κοσμοδιορθωτές, με αποτέλεσμα φόβους, (αυτο)λογοκρισίες, αυτοκτονίες, κατασχέσεις, απαγορεύσεις, πυρές, διώξεις, βασανιστήρια και εκτελέσεις. Από τη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, τον Τζόις, τον Πετρόπουλο, το Γουάιλντ και τον Μπράντμπουρι, μέχρι το Ρούσντι, την Γκόρντιμερ, τους Μαν, τη Σωτηροπούλου, το Μαγιακόφσκι – όλοι/ες είναι εδώ σ΄ ένα μνημείο κατά της μικρόνοιας και μισαλλοδοξίας. Υποχρεωτικό ανάγνωσμα για κάθε συγγραφέα και αναγνώστη.

(Λέξεις 100)

Νιόβη Ιωάννου, Στην πυρά ― από τον Δημήτρη Βαρβαρήγο

Νιόβη Ιωάννου, Στην πυρά, από τις εκδόσεις Μανδραγόρας

Στην Πυρά η 5η συλλογή της Νιόβης Ιωάννου, αποτελείται από 58 ποιήματα και μικρά κείμενα μπονζάι. Λόγος μεστός δημιουργημένος με ψυχική ορμή που επιζητά να σπάσει τα όρια μέσα από ένα σιγαλό πάθος που ενσαρκώνεται στον απέραντα αέναο ποιητικό κύκλο. Παθιασμένη με την τέχνη του ποιητικού λόγου, λες και υπάρχει μια ιδιότυπη πνευματική αφοσίωση που της δίνει την δυνατότητα-ικανότητα να εμφυσά ψυχή στα άψυχα. Να σκιαγραφεί το συναίσθημα με εικόνες μέσα από λέξεις που κραυγάζουν θρυμματίζοντας σιωπές και όρια λεκτικά. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Νιόβη Ιωάννου, Στην πυρά ― από τον Δημήτρη Βαρβαρήγο»

Δήμητρα Κουβάτα, Καθαρό οινόπνευμα ―Από την Κατερίνα I. Παπαδημητρίου

Δήμητρα Κουβάτα, Καθαρό οινόπνευμα, εκδ. Μανδραγόρας, Αθήνα 2020

Φερτά υλικά και Έως την πέτρα οργωμένα

Ξεφυλλίζοντας τις σελίδες της νέας ποιητικής συλλογής της Δήμητρας Κουβάτα ανακαλύπτω μια υπερρεαλιστική γιορτή με πρωταγωνιστές τα σύμβολα και την τεχνική. Μια τεχνική που φέρει την υπογραφή της. Τα σύμβολά της σηματοδοτούν τη θλίψη, καθώς επιδιώκει την κάθαρση με λόγο κρυπτικό, μα επιτηδευμένο, ξεδιπλώνει λεξιλαγνικά την ποιητική της οικονομία. Κάθε της λέξη φέρει σημαίνοντα που ακουμπούν βαθιά τις ρίζες της ύπαρξης. Στους στίχους της Κουβάτα αντιμάχονται η γυναίκα και η κόρη που πλάστηκε από χώμα ελληνικό. Η φύση εμπλέκεται στα σημαινόμενα της Κουβάτα ως φυσική προέκταση όπου τα σύμβολα ξεδιπλώνουν ψυχαναλυτικά το κουβάρι της ποίησής της. Η Κουβάτα χαράζει τη δική της υπογραφή, καθώς ξεδιπλώνει την ποιητική της φλέβα. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Δήμητρα Κουβάτα, Καθαρό οινόπνευμα ―Από την Κατερίνα I. Παπαδημητρίου»

Δημήτρης Φύσσας, ένα βιβλίο σε 100 λέξεις: Κάρολος Μπωντλαίρ, Τα Άνθη του Κακού

Η Έκδοση του 1861. Η Έκδοση του 1868. Τα Έξι απαγορευμένα και τρία ακόμη ποιήματα. Μετάφραση – Εισαγωγή – Επιμέλεια Μαριάννα Παπουτσοπούλου. Εκδόσεις Κουκούτσι, Αθήνα 2019.

Χρειάστηκαν δέκα χρόνια εργασίας, γράφει η μεταφράστρια, για να ολοκληρωθεί αυτή η έκδοση- η κατά τη γνώμη μου πληρέστερη στη γλώσσα μας, όπως ταιριάζει στην επιδραστικότερη ποιητική συλλογή της νεότερης δυτικής λογοτεχνίας· συμπληρώνεται από βιογραφία, εργογραφία, δυο εικόνες του ποιητή, πρώτες δημοσιεύσεις και ευρετήριο κύριων ονομάτων. Η επιλογή της Παπουτσοπούλου να μεταφράσει σε παραδοσιακές φόρμες και στο μποντλερικό πρωτότυπο ανταποκρίθηκε και άριστο αποτέλεσμα στα ελληνικά απέφερε. Εξίσου σημαντική είναι η εμμονή της στο πρωτότυπο κείμενο (πράγμα όχι αυτονόητο, αφού έχουμε δει τελευταία ένα τουλάχιστον τέρας αντιμποντλερικής ασέλγειας). Με δυο λόγια, αυτά είναι τα σωστά «Άνθη» τού σήμερα. Μόνο έπαινοι, Μαριάννα.

 

(100 λέξεις).

Ισαάκ Μπάσεβις Σίνγκερ, Σώσα: η καθήλωση στην ποίηση ―από τον Αντώνη Νικολή

Isaac Bashevis Singer, Σώσα, μετάφραση Μιχάλης Πάγκαλος, εκδόσεις Κίχλη, Αθήνα, Δεκέμβριος 2019, σελ. 468.

❇︎

Το μυθιστόρημα «Σώσα» ανήκει στα πολύ ενδιαφέροντα έργα του Ισαάκ Μπάσεβις Σίγκερ και μόνο για τον λόγο ότι περικλείει τον πυρήνα της ιδιοσυγκρασίας ή αν θέλετε της ποίησής του. Τι το ιδιαίτερο αφηγείται εδώ; Ο ήρωάς του, ο Άαρον Γκρέιντινγκερ, γιος χασιδιστή ραββίνου, όπως άλλωστε και ο ίδιος ο συγγραφέας, και που πέρασε την παιδική του ηλικία στην κεντρική για το λογοτεχνικό σύμπαν του Σίνγκερ οδό της εβραϊκής συνοικίας στη Βαρσοβία, την οδό Κροχμάλνα, βιώνει τις τελευταίες μέρες της κοινότητας των εβραίων πριν από την εισβολή των Γερμανών εθνικοσοσιαλιστών στην Πολωνία. Οι ανησυχητικές πληροφορίες καταφθάνουν πλέον με ρυθμό ασθματικό, η ατμόσφαιρα του ζόφου πυκνώνει και εντούτοις ο αφηγητής–ήρωας αντί να νιώθει την ανάγκη της φυγής, και παρόλο που από ισχυρούς Αμερικανοεβραίους τού παρέχεται η δυνατότητα να ζήσει στην Αμερική και μάλιστα με τους καλύτερους δυνατούς οικονομικούς και επαγγελματικούς όρους, εκείνος ολοένα και περισσότερο αδρανεί, βουλιάζει στον κόσμο της εβραϊκής συνοικίας της Βαρσοβίας, μάλιστα προσκολλάται στη Σώσα, τη φιλενάδα των πρώτων χρόνων της ζωής του, η οποία επιπλέον σωματικά και πνευματικά μοιάζει καθηλωμένη στην κοινή παιδική τους ηλικία. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Ισαάκ Μπάσεβις Σίνγκερ, Σώσα: η καθήλωση στην ποίηση ―από τον Αντώνη Νικολή»

Ειρήνη Μπόμπολη, Με την αφή

Ειρήνη Μπόμπολη, Με την αφή, εκδόσεις Σαιξπηρικόν

Η κρίση του βιβλίου από τον συγγραφέα Δημήτρη Βαρβαρήγο:

Διαβάζοντας την ποίηση της Ειρήνης Μπόμπολη έχεις την αίσθηση πως βρίσκεσαι μπροστά στην ενεργό δύναμη της τραγικότητας των ανθρώπινων αισθήσεων και καταστάσεων θέτοντας σε κίνηση τη διαδικασία του νου να πραγματοποιεί την υπέρβαση μέσα από τον ανθρώπινο λόγο.
Με την αφή, ο τίτλος του νέου βιβλίου της. Μια συλλογή με 39 ποιημάτων, που καταφέρνουν να επεκτείνονται με συναισθηματική δεινότητα στην ανίχνευση οντολογικών-συναισθηματικών προβλημάτων. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Ειρήνη Μπόμπολη, Με την αφή»