Του έδωσα το προτελευταίο τσιγάρο. Προχωρούσαμε απ’ το πρωί μέσα στον χιονιά. Εκείνος είχε την κόρη του στην πλάτη. Κάθε λίγο γύριζε, την  ρώταγε  κρυώνεις πολύ; Η μικρή έγνεφε ναι. Τότε έσφιγγε όσο μπορούσε την κουβέρτα γύρω της και γρηγόρευε το βήμα του. Πίσω μας ακούγονταν εκρήξεις, ευτυχώς ήταν μακριά για την ώρα. Έριχνε ένα βλέμμα προς τα σύννεφα του καπνού, ψέλλιζε μια  προσευχή , συνέχιζε.

-Έχουμε πολύ δρόμο ακόμα;

-Μέχρι τη νύχτα θα περπατάμε. Μετά θα μας περιμένουν τα  φορτηγά. Κάνε το κουμάντο σου να σταματήσεις κάπου, να ταΐσεις το παιδί, δεν θ’ αντέξει μέσα στο κρύο.

-Εσύ  είσαι μόνη σου;

– Η αδερφή μου θα περιμένει στα σύνορα  Συνεχίστε την ανάγνωση του «Καίτη Παπαδάκη, Το άσπρο»

Ποτὲ δὲν ἀφιερώθηκα στὸ διάβασμα μὲ τόση εὐχαρίστηση καὶ μὲ τόση πλησμονή, ὅσο στὴν Κεϋλάνη, σ᾽ ἐκεῖνο τὸ προάστιο τοῦ Κολόμπο, ὅπου ἔζησα μόνος μου γιὰ πολὺ καιρό. Κάθε τόσο ἐπέστρεφα στὸν Ρεμπό, στὸν Κεβέδο ἢ στὸν Προύστ. Τὸ Ἀπὸ τὴ μεριὰ τοῦ Σουὰν μ᾽ ἔκανε νὰ ξαναζήσω τὰ βάσανα, τοὺς ἔρωτες καὶ τὶς ζήλειες τῆς ἐφηβείας μου. Καὶ κατάλαβα ὅτι σ᾽ ἐκείνη τὴ μουσικὴ φράση τῆς σονάτας τοῦ Βαντέιγ, φράση μουσικὴ ποὺ ὁ Προὺστ τὴν ὀνόμασε «aérienne et odorante», παναπεῖ «ἀερόσταλτη καὶ γεμάτη ἀρώματα», ὄχι μόνο γευόσουν τὴν πιὸ ἐκλεκτὴ περιγραφὴ τοῦ παθιασμένου ἤχου, ἀλλὰ καὶ ἕνα μέτρο τοῦ πάθους ποὺ δὲν ἔχει καμία ἐλπίδα. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Pablo Neruda: για τον Μαρσέλ Προυστ και τον Σεζάρ Φρανκ ―μετάφραση Γιώργος Κεντρωτής»

Ι. ΣΟΠΕΝ
(Les Plaisirs et les Jours, Portraits de peintres et de musiciens 1896)

Σοπέν, μια θάλασσα από στεναγμούς, δάκρυα, λυγμούς,
Μιας πεταλούδας πέταγμα, που πουθενά δεν στέκει
Στη θλίψη πάνω παίζοντας, χορεύοντας στο κύμα.
Κι αν ονειρεύεσαι, αγαπάς, πονάς, κραυγάζεις, κάνεις απαλό
Μαγεύεις, νανουρίζεις,
Σε κάθε πόνο ανάμεσα κάνεις πάντα να ρέει
Ιλιγγιώδης, τρυφερή, χαριτωμένη λησμονιά
Όπως από άνθος σε άνθος το εφήμερο πετά
Και γίνεται η χαρά συνένοχος της θλίψης:
Του στρόβιλου η παραφορά φτάνει το δάκρυ να διψά. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Μαρσέλ Προυστ, δύο ποιήματα ―απόδοση: Μαριάννα Παπουτσοπούλου»

Περιεχόμενα τεύχους 139, Μάιος 2022

Κωνσταντίνος Λοΐζος, Τζον Κένεθ Γκάλμπρεϊθ – Μπορείς να ξεγελάσεις το σύστημα;

Διάλογος (Σπύρος Μοχονάς), Το μονοτονικό και η «λογική» του

Βίκτωρ Ουγκώ, Έκκληση προς τον Ρωσικό Στρατό. Μετάφραση-σχόλια: Βίκτωρ Ιβάνοβιτς

Ιωάννης Πολέμης, Ένας Έλληνας στην Ευρώπη της θρησκευτικής μεταρρύθμισης

Κουάμε Άντονι Άππια (Kwame Anthony Appiah), Αναζητώντας την ουτοπία

Τομπίας Μπλούμελ (Tobias Blümel), Η Υπόθεση Άλοϊς Μπρούνερ Συνεχίστε την ανάγνωση του «The Athens Review of Books τεύχος Μαΐου 2022 —κυκλοφορεί»

Γιὰ τοὺς νεκρούς μας
ἐμεῖς οἱ ζωντανοὶ
εἴμαστε σὰν τοὺς πεθαμένους·
μέσα στὴ μνήμη τους
οὔτ’ ἕνας ἦχος τῆς ζωῆς μας
δὲν δονεῖται, οὔτ’ ἕνα ἄγγιγμά μας,
μία δική μας μυρωδιὰ δὲν νιώθεται. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Κωνσταντῖνος Κ. Χατούπης, Ἄδειες μνῆμες»

Δημήτρης Σ. Δημηρούλης, Η Ανάγνωση του Ροΐδη, Ο Συγγραφέας ως Εξαίρεση. Εκδόσεις Gutenberg

1.

H σχέση του Ροΐδη με τα βιβλία, τις βιβλιοθήκες και την ανάγνωση είναι τρόπον τινά «ερωτική». Στη γραφή του εκβάλλει η «ηδονή» της εξάρτησής του από τον τυπωμένο λόγο, ενώ, παράλληλα, αναδεικνύεται μια εντυπωσιακή σοφιστική δεξιοσύνη που θα μπορούσε κανείς να την εκλάβει για υποκατάστατο άλλων ισχυρών ενορμήσεων. Σε όλη τη διάρκεια του βίου του αυτό που παραμένει αμετακίνητο είναι η περιπέτεια της ανάγνωσης, η οποία δεν είναι τίποτε άλλο παρά δίδυμη αδελφή της γραφής. Η ανάγνωση για τον Ροΐδη δεν είναι απλό διάβασμα αλλά ο μόνος τρόπος να κατανοεί τη γλώσσα του πραγματικού. Γι’ αυτό δεν μπορεί να γράψει χωρίς τα «δεκανίκια»^[1] ενός σύμπαντος γεμάτου τυπωμένες σελίδες. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Δημήτρης Σ. Δημηρούλης, Η Ανάγνωση του Ροΐδη, Ο Συγγραφέας ως Εξαίρεση [απόσπασμα]»

Denis Lacorne, Τα όρια της ανεκτικότητας. Οι αξίες του Διαφωτισμού και ο φανατισμός. Μετάφραση: Μαρία Παπαηλιάδη. Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης

Παρουσίαση

Η σύγχρονη ιδέα της ανεκτικότητας απέναντι στις πεποιθήσεις και τις αντιλήψεις των άλλων ως στάση που συμβάλλει στο κοινό καλό εμφανίστηκε την εποχή του Διαφωτισμού, ύστερα από αιώνες θρησκευτικών πολέμων. Αφού την ανέπτυξαν μεγάλοι στοχαστές όπως ο Τζων Λοκ και ο Βολταίρος, κέρδισε σταδιακά έδαφος και ρίζωσε στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική. Ωστόσο, με την επανεμφάνιση του φανατισμού και της τρομοκρατίας, η θρησκευτική ανεκτικότητα αμφισβητείται πλέον ευθέως από μια φοβισμένη κοινή γνώμη.

Ο Denis Lacorne εξετάζει την εμφάνιση και την εξέλιξη της νεωτερικής ιδέας της ανεκτικότητας καλώντας μας να αναστοχαστούμε πώς πρέπει να αντιδράσουμε στις σύγχρονες προκλήσεις. Δίνει μάλιστα στη μελέτη του έναν ευρύ χρονικό ορίζοντα, εξετάζοντας ακόμα και προνεωτερικές όψεις της, όπως η «ανεκτικότητα» των Οθωμανών και της Βενετικής Δημοκρατίας, για να φτάσει μέχρι την απαγόρευση της μπούρκας στη Γαλλία και στα κινήματα της λευκής υπεροχής στις ΗΠΑ τον 21ο αιώνα. Συνεχίστε την ανάγνωση του «Denis Lacorne, Τα όρια της ανεκτικότητας ―[απόσπασμα]»